Từ tự động hóa giao dịch đến phân tích rủi ro và cá nhân hóa dịch vụ, trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra một giai đoạn chuyển đổi mới cho ngành ngân hàng. Tuy nhiên, để công nghệ phát huy hiệu quả, các tổ chức tài chính cần giải quyết đồng thời bài toán dữ liệu, an ninh mạng và quản trị rủi ro.
Ngày 30/9, Diễn đàn Ngân hàng Bán lẻ Việt Nam 2026 (Vietnam Retail Banking Forum 2026) diễn ra tại TP.HCM, quy tụ đại diện cơ quan quản lý, ngân hàng, doanh nghiệp công nghệ và chuyên gia tài chính. Với chủ đề “Ngân hàng tương lai cùng AI: Tái định hình dịch vụ và hệ sinh thái tài chính”, sự kiện tập trung thảo luận những thay đổi đang định hình hoạt động ngân hàng trong nền kinh tế số.
Diễn đàn do Tập đoàn Dữ liệu Quốc tế IDG phối hợp với Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM, Trường Đại học Kinh tế – Luật, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam và Hội Truyền thông số Việt Nam tổ chức.
Nếu giai đoạn đầu của chuyển đổi số chủ yếu hướng đến mở rộng dịch vụ trực tuyến, hiện nay ngành ngân hàng đang chuyển sang khai thác dữ liệu để nâng cao hiệu quả vận hành và phát triển các mô hình kinh doanh mới. AI không chỉ hỗ trợ xử lý công việc mà còn có thể tham gia phân tích hành vi, nhận diện rủi ro và hỗ trợ quá trình ra quyết định.
Một trong những nội dung trọng tâm tại diễn đàn là phát triển hạ tầng dữ liệu phục vụ hệ sinh thái tài chính. Ông Võ Minh Thành, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM, trình bày về phát triển khoa học công nghệ nhằm hỗ trợ hiện thực hóa trung tâm tài chính số hóa IFC và dịch vụ ngân hàng.
Trong khi đó, bà Võ Thị Trung Trinh, Giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số TP.HCM, đề cập việc đồng bộ hạ tầng dữ liệu đô thị, tạo nền tảng cho định danh liên thông và phát triển hệ sinh thái ngân hàng tương lai.
Những định hướng này cho thấy dữ liệu đang trở thành một nguồn lực quan trọng đối với hoạt động tài chính. Khi thông tin được kết nối và chuẩn hóa, ngân hàng có thêm cơ sở để hiểu nhu cầu khách hàng, phát triển sản phẩm phù hợp và nâng cao khả năng kiểm soát giao dịch.
Tuy nhiên, việc khai thác dữ liệu cũng đặt ra yêu cầu về bảo mật, quyền riêng tư và cơ chế chia sẻ thông tin. Đây là những điều kiện cần thiết để các nền tảng tài chính có thể kết nối mà vẫn bảo đảm an toàn cho người sử dụng.
Ông Chu Khánh Lân, Phó Vụ trưởng Vụ Dự báo, thống kê, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, nhấn mạnh chủ đề chuyển đổi số như một đòn bẩy thực hiện tài chính toàn diện tại Việt Nam. Theo hướng tiếp cận này, công nghệ có thể góp phần mở rộng khả năng tiếp cận dịch vụ ngân hàng, đặc biệt với những nhóm khách hàng còn gặp khó khăn trong giao dịch truyền thống.
Cùng với cơ hội đổi mới, sự phát triển của ngân hàng số cũng kéo theo những thách thức về an ninh mạng và gian lận định danh. Khi giao dịch trực tuyến ngày càng phổ biến, các tổ chức tài chính phải tìm cách bảo vệ khách hàng mà không làm giảm sự thuận tiện của dịch vụ.
Chuyên đề “Cân bằng giữa trải nghiệm và bảo mật: Quản trị rủi ro gian lận định danh trong hệ sinh thái ngân hàng bán lẻ” quy tụ các chuyên gia từ EY Việt Nam, PwC Việt Nam, đại diện ngân hàng và doanh nghiệp công nghệ để trao đổi về những giải pháp kiểm soát rủi ro.
Một vấn đề khác được thảo luận là ứng dụng dữ liệu thay thế và mô hình phân tích tiên báo trong đánh giá tín dụng bán lẻ. Chuyên đề này có sự tham gia của đại diện Ngân hàng Nhà nước, Tổ chức Tài chính Quốc tế (IFC), FiinGroup, KPMG Việt Nam cùng nhiều ngân hàng và doanh nghiệp đầu tư.
Việc khai thác dữ liệu và mô hình phân tích hiện đại được đặt trong bối cảnh ngân hàng cần nâng cao khả năng đánh giá khách hàng, nhận diện nguy cơ và quản lý danh mục tín dụng. Tuy nhiên, hiệu quả của các công cụ này phụ thuộc vào chất lượng dữ liệu cũng như cơ chế kiểm soát trong quá trình triển khai.
Bên cạnh AI, diễn đàn dành sự quan tâm cho tín dụng xanh và các nguyên tắc ESG. Bà Nguyễn Thị Mỹ Hạnh, Phó Tổng Giám đốc MSB, trình bày về việc tích hợp phát triển bền vững vào sản phẩm ngân hàng bán lẻ, đầu tư và tín dụng.
Ông Trần Hoài Phương, Phó Tổng Giám đốc HDBank, chia sẻ về tín dụng xanh trong phân bổ vốn, kiểm soát rủi ro môi trường và hướng tới mục tiêu Net Zero.
Các nội dung này cho thấy chuyển đổi số và phát triển bền vững đang được đặt trong cùng một chiến lược. Dữ liệu và công nghệ có thể hỗ trợ ngân hàng đánh giá dự án, theo dõi dòng vốn và cải thiện khả năng quản trị.
Trong khuôn khổ diễn đàn, triển lãm Ngân hàng Bán lẻ 2026 giới thiệu các giải pháp AI, Big Data, tự động hóa, bảo mật thế hệ mới và nền tảng chuyển đổi số. Cuộc thi Fintech: Attacker 2026 cũng tạo không gian để sinh viên nhiều trường đại học trình bày ý tưởng công nghệ tài chính.
Những vấn đề được thảo luận tại sự kiện cho thấy tương lai ngân hàng không chỉ phụ thuộc vào tốc độ ứng dụng công nghệ, mà còn nằm ở khả năng xây dựng hạ tầng dữ liệu, quản trị rủi ro và duy trì niềm tin khách hàng. Đây sẽ là những yếu tố định hình năng lực cạnh tranh của ngành trong giai đoạn phát triển tiếp theo.
8 hạng mục và các đơn vị đạt giải
|
Quốc Thái
